To nie jest artykuł o rezyliencji. Choć mógłby przecież być, bo tytuł projektu „Rezylientny Hrubieszów – miasto gotowe na wyzwania przyszłości” zobowiązuje. Gdyby był, to najpewniej pojawiłaby się definicja rezyliencji (odporności na kryzysy i odzyskiwania równowagi po nich), podział na rodzaje rezyliencji: środowiskową, społeczną i gospodarczą, a następnie wyjaśnienie, w jaki sposób działania planowane do realizacji w projekcie wzmacniają rezyliencję. I wniosek, że rezyliencja jest szczególnie ważna dla takich miast jak Hrubieszów – ośrodków małych, z problemami demograficznymi, leżących przy wschodniej granicy Polski.
I to, co zostałoby napisane, byłoby poprawne i prawdziwe.

Ale ten tekst nie jest o rezyliencji. Bo nie chodzi o to, by miasto było bardziej gotowe i bardziej odporne. Chodzi o to, by w zmieniającym się świecie mieszkańcom Hrubieszowa, niezależnie od statusu społecznego, prezentowanych poglądów, pełnionych ról czy przynależności do określonych instytucji, środowisk i grup społecznych, żyło się coraz lepiej. A projekt ma to zapewnić. Wszakże jest on finansowany z Polsko-Szwajcarskiego Programu Rozwoju Miast wspierającego projekty miast ukierunkowane na rozwój przyczyniający się do poprawy życia mieszkańców.

Gospodarka i przedsiębiorczość

Dla wielu mieszkańców jakość życia jest ściśle związana z możliwościami znalezienia dobrej pracy i stałego źródła dochodu, a to zależy od tego, czy lokalne firmy rozwijają się: mają klientów, inwestują i tworzą miejsca pracy. Dlatego projekt wspiera lokalnych przedsiębiorców: daje możliwość pozyskania grantu na inwestycje prośrodowiskowe, które nie tylko pozytywnie wpłyną na środowisko, ale również spowodują, że koszty działalności firm spadną, a więc zysk z działalności i tym samym możliwości rozwoju będą wyższe. Dzięki bezpłatnym szkoleniom przedsiębiorcom łatwiej będzie korzystać z nowoczesnych technologii, co pozwoli automatyzować część codziennych zadań, oszczędzać czas i skuteczniej docierać do klientów. Szkolenia marketingowe umożliwią lepsze promowanie usług, a doradztwo pomoże podejmować trafniejsze decyzje biznesowe. W efekcie hrubieszowskie firmy staną się bardziej konkurencyjne, łatwiej dostosują się do zmian na rynku i będą miały większe szanse na rozwój.
Od kondycji lokalnych firm zależy też, czy młodzi ludzie będą wiązać swoją przyszłość z Hrubieszowem. Dlatego ważne jest, by szkoła i lokalny biznes nie funkcjonowały obok siebie, lecz razem przygotowywały młodych ludzi do wejścia na rynek pracy. Kształcenie w nowych zawodach odpowiadających potrzebom lokalnego rynku pracy oraz staże i praktyki organizowane w przedsiębiorstwach pozwolą uczniom zdobyć pierwsze doświadczenia zawodowe, a pracodawcom poznać przyszłych pracowników. Być może właśnie dzięki temu część młodych mieszkańców zamiast szukać swojej szansy gdzie indziej uzna, że warto budować swoją przyszłość w Hrubieszowie.

Bezpieczeństwo i infrastruktura

Bezpieczeństwo w przestrzeni publicznej ma bezpośredni wpływ na komfort życia mieszkańców, bo buduje spokój, poczucie stabilności i swobody w codziennym korzystaniu z miasta. Mieszkańcy wyraźnie odczują poprawę bezpieczeństwa dzięki realizacji inteligentnych przejść dla pieszych, modernizacji systemu monitoringu miejskiego oraz doposażeniu służb miejskich w nowoczesny sprzęt. Równolegle prowadzone będą szkolenia z zakresu bezpieczeństwa, które zwiększą świadomość mieszkańców i ich przygotowanie na sytuacje kryzysowe. W efekcie przełoży się to na bardziej przewidywalne i spokojne codzienne życie oraz poczucie, że miasto skutecznie reaguje na zagrożenia.

Równie ważne dla mieszkańców są inwestycje w infrastrukturę wodociągową. Mieszkańcy będą wiedzieć, że dostęp do dobrej jakości wody nie zostanie ograniczony przez awarie i przerwy w dostawach, bo zmodernizowana (albo wybudowana) sieć zmniejsza takie ryzyko; a w sytuacji braku wody będą mogli skorzystać z dystrybutorów zakupionych w ramach tego projektu. Modernizacja infrastruktury i zakup nowych urządzeń oznaczają większą pewność, że podstawowe usługi będą działały niezawodnie nawet w trudniejszych warunkach.

Przestrzeń i zieleń

Jeszcze kilkanaście lat temu rozwój miasta kojarzył się przede wszystkim z nową infrastrukturą, głównie drogami. Dziś coraz częściej mierzy go jakością przestrzeni, bo ta wpływa na komfort życia mieszkańców.

Dlatego projekt przewiduje działania związane z rozwojem zieleni miejskiej i zielono-niebieskiej infrastruktury. Działania te poprawią jakość powietrza, zwiększą komfort mieszkańców w upalne dni i stworzą bardziej przyjazne przestrzenie do życia i odpoczynku. W wielu przypadkach działania te będą odzwierciedlały wybory mieszkańców dokonane w ramach zielonego budżetu partycypacyjnego. Nowe zdefiniowanie przestrzeni miejskiej nie tylko podniesie komfort życia mieszkańców, ale wzmocni relacje sąsiedzkie.

Transformacja energetyczna

Transformacja energetyczna przedstawiana jest zwykle jako konieczność i wyzwanie. Ale dla mieszkańców i miasta oznacza coś o wiele prostszego: niższe rachunki za prąd. Rodziny, które zdecydują się na montaż instalacji odnawialnych źródeł energii za granty przyznane w ramach projektu będą mogły ograniczyć wydatki na energię i przeznaczyć zaoszczędzone środki na inne potrzeby, a miasto uzyskane w ten sposób oszczędności przeznaczy na inwestycje i działania poprawiające jakość życia mieszkańców.

Podsumowanie

Projekt „Rezylientny Hrubieszów – miasto gotowe na wyzwania przyszłości” warto więc czytać nie jako zestaw działań, plan budowania rezyliencji miasta (bo przecież każde z działań projektowych tę odporność buduje), ale jako opowieść o tym, że lokalna wspólnota stanie się silniejsza i przygotowana do wyzwań dzięki wielu na pozór niepowiązanym decyzjom: o wsparciu przedsiębiorców, o inwestycjach w bezpieczeństwo, infrastrukturę i środowisko, o wzmacnianiu edukacji czy wspólnym planowaniu przestrzeni. Bo to właśnie te decyzje składają się na poczucie bezpieczeństwa i zadowolenie mieszkańców i ich przekonanie, że nawet w obliczu zmian i trudności można w Hrubieszowie żyć komfortowo i spokojnie.

Joanna Ćwiklińska-Ziomek

Więcej informacji